Қосалқы бағдарламалар

АРБАТ бағдарламасы темірбетон конструкцияларының элементтерінде (үздіксіз арқалықтар мен бағаналарда) арматураны іріктеуге және орнатылған арматураны тексеруге, сондай-ақ СНиП 2.03.01-84* «Бетонные и железобетонные конструкции» немесе СНиП 52-01-2003, СП 63.13330, ДБН B.2.6-98:2009, STR 2.05.05:2005, KMK 2.03.01-96, EN 1992-1-1 талаптарына сәйкес темірбетон арқалықтарының майысуын есептеуге арналған.

Есептеу бірінші және екінші топтағы шекті күйлер бойынша, тиісті «Нагрузки и воздействия» нормаларының талаптарына сәйкес берілген жүктемелерге байланысты автоматты түрде таңдалатын күштердің есептік үйлесімдері (РСУ) үшін жүргізіледі.

Арматураны іріктеу және тексеру ауыр, ұсақ түйіршікті және жеңіл бетоннан жасалған, арматуралық болаттың әртүрлі түрлері қолданылған темірбетон конструкциялары үшін орындалады.

Көрсетілген функциялардан бөлек, АРБАТ белгілі бір дәрежеде анықтамалық қызметін де атқарады: оның көмегімен арматура сортаменті мен сипаттамалары, бетонның нормативтік және есептік кедергісі, бетонның жұмыс жағдайлары коэффициенттері және майысудың рұқсат етілген шекті мәндері жөніндегі деректерді нақтылауға болады.

СНиП талаптарына сәйкестігі Ресей Мемқұрылысының сертификатымен расталған.

Арқалықтағы арматураны іріктеу

Бұл режимде қимасы тұрақты (тікбұрышты, таврлы немесе қос таврлы) көпаралық арқалықтардың арматурасы бірінші және екінші топтағы шекті күйлер (беріктік және жарықшаққа төзімділік) бойынша іріктеледі. Арқалықтың жазықтықтағы жұмысы қарастырылады. Қималарға мынадай күш факторлары әсер етеді : М - иілу моменті; Q - көлденең күш.

Нәтижесінде жоғарғы және төменгі бойлық арматураның аудандары, сондай-ақ көлденең арматура өзектерінің ауданы мен орналасу қадамы анықталады. Тікбұрышты және қос таврлы қималар үшін симметриялы арматуралау талабын қоюға болады.

Бір аралықты арқалықтағы арматураны іріктеу

Бұл режимде қимасы тұрақты (тікбұрышты, таврлы немесе қос таврлы) бір аралықты арқалықтардың арматурасы бірінші және екінші топтағы шекті күйлер (беріктік және жарықшаққа төзімділік) бойынша іріктеледі. Арқалықтың жазықтықтағы жұмысы қарастырылады. Қималарға мынадай күш факторлары әсер етеді: М - иілу моменті; Q - көлденең күш.

Нәтижесінде жоғарғы және төменгі бойлық арматураның аудандары, сондай-ақ көлденең арматура өзектерінің ауданы мен орналасу қадамы анықталады. Тікбұрышты және қос таврлы қималар үшін симметриялы арматуралау талабын қоюға болады.

Бағанадағы арматураны іріктеу

Бұл режимде қимасы тұрақты (тікбұрышты, таврлы, қос таврлы, дөңгелек немесе сақиналы) бағананың арматурасы бірінші және екінші топтағы шекті күйлер (беріктік және жарықшаққа төзімділік) бойынша іріктеледі. Қималарға мынадай күш факторлары әсер етеді: N - бойлық күш Мх және Му - түйіндердегі моменттер; Мкр - бұралу моменті; Q - көлденең күш.

Нәтижесінде симметриялы және/немесе симметриялы емес бойлық арматураның аудандары, сондай-ақ көлденең арматураның ауданы мен қадамы анықталады.

Қимадағы арматураны іріктеу

Бұл режимде арматура беріктік және жарықшаққа төзімділік бойынша іріктеледі. Режим жоғарыда сипатталған конструкция элементтеріндегі (арқалық, бағана, ...) арматураны іріктеу режимдеріне ұқсас. Негізгі айырмашылығы — іріктеу қимадағы күштер негізінде жүргізіледі.

Темірбетон қималарының кедергісі

Бұл режимде бағдарламада қарастырылған кез келген көлденең қиманың көтергіш қабілеті арматураның орналасуына, ауданы мен класына, бетон класына, пайдалану жағдайларына және жарықшақтардың ашылуының рұқсат етілген еніне байланысты анықталады.

Жалпы жағдайда есептеулер бас инерция жазықтықтарында әсер ететін бойлық күштің, иілу моменттерінің, бұралу моментінің және көлденең күштердің әсеріне орындалады. Өзектің қимасы мына факторлар бойынша тексеріледі:

• бойлық күш пен иілу моменті бірге әсер еткендегі беріктік;
• бойлық және көлденең күштер бірге әсер еткендегі беріктік;
• бойлық күш пен иілу моменті бірге әсер еткендегі жарықшаққа төзімділік.
• бойлық және көлденең күштер бірге әсер еткендегі жарықшаққа төзімділік.

Арқалықтың майысуы

Бұл режимде берілген жүктеменің әсерінен иілу деформациясы салдарынан пайда болатын арматураланған көпаралық арқалықтың майысуы есептеледі. Майысу тікбұрышты, таврлы және қос таврлы қималар үшін СНиП, ДБН, КМК,,СП, ... талаптарына сәйкес есептеледі. Арқалықтың қисықтығы созылған аймақтағы жарықшақтарды ескере отырып анықталады.

Жергілікті беріктік

Режимдер жиынтығы конструкцияны жергілікті сығылуға, тесіп өтуге және жұлып алуға тексеруге мүмкіндік береді. Бұған қоса, салмалы бөлшектерді, қысқа консольдерді және шпонкаларды сараптамалық тексеруге болады.

VeST бағдарламасы SNiP 2.01.07-85* «Жүктемелер және әсерлер», KMK 2.01.07-96, SP 20.13330, DBN B.1.2-2:2006, EN 1991 ұсыныстарына сәйкес құрылыс конструкцияларына түсетін жүктемелер мен әсерлерді анықтауға байланысты есептеулерді орындауға арналған.

Бағдарлама тек ең жиі кездесетін жүктеме жағдайларын, сондай-ақ нормативтік құжаттардың талаптарын сақтау күрделі логикамен байланысты және тәжірибе көрсеткендей, көбінесе қателіктерге әкелетін жағдайларды ғана жүзеге асырады.

Көрсетілген функциядан басқа, VeST белгілі бір дәрежеде анықтамалық рөлін атқарады, оның көмегімен аумақты жүктемелер мен әсерлерге сәйкес аймақтарға бөлу туралы кейбір нақты деректерді нақтылауға немесе анықтамалық сипаттағы басқа нақты деректерді алуға болады.

Бағдарламаның ақпараттық-анықтамалық бөлімі келесі режимдерді қамтиды:

Тығыздықтар - негізгі құрылыс материалдарының тығыздығы туралы деректерді қамтиды;

Жер бедері - құрылыс алаңының географиялық орналасуына байланысты жүктеме параметрлерін анықтау үшін қолданылады;

Коэффициенттер - γf жүктемесі үшін қауіпсіздік коэффициентінің мәндері туралы анықтамалық деректер;

Шекті ауытқулар - шекті ауытқулар мен ығысулардың стандартталған мәндері туралы анықтамалық деректер;

Қызмет ету мерзімі (DBN бойынша) - ғимараттар мен инженерлік құрылымдардың қызмет ету мерзімі туралы анықтамалық деректер;

Көлік құралдарына түсетін жүктемелер - SP 20.13330 стандартына сәйкес көлік құралдарына түсетін тік жүктемелер туралы анықтамалық деректер.

Есептеу режимдері келесі жиынтықпен көрсетілген:

Өзіндік салмақ - бұл режим бірлік ауданға шаққандағы әртүрлі материалдардан жасалған көп қабатты қаптаманың өз салмағынан жүктеме мәндерін анықтауға мүмкіндік береді;

Уақытша жүктемелер - біркелкі бөлінген уақытша жүктемелердің (толық және азайтылған мәндер) мәндері әртүрлі бөлмелерде SNiP, SP, KMK, DBN нұсқауларына сәйкес анықталады;

Жел - режим әртүрлі типтегі құрылымдар үшін жел жүктемелерінің статикалық компонентін есептеуге арналған;

Жел. Пульсациялар – тікбұрышты призмалық құрылымдар үшін жел жүктемелерінің статикалық компонентін есептеу және ҚНжЕ, КМК және СП талаптарында енгізілген әдістемені қолдана отырып, динамикалық коэффициентті анықтау;

Толық жел - DBN бойынша тік призмалық және цилиндрлік құрылымдар үшін пульсациялық компоненттің динамикалық әрекетін ескере отырып, жел жүктемелерін есептеу;

Қар - режим жобалау стандарттарында көзделгеннен әртүрлі типтегі құрылымдар үшін қар жүктемелерін есептеуге арналған;

Қар. Екі аралықты ғимараттар - жобалау стандарттарында көзделгеннен әртүрлі типтегі екі аралықты ғимараттар үшін қар жүктемесін есептеу;

Температура - режим температура әсерлерін анықтауға арналған;

Сымдар мен кабельдердегі мұз - мұздың салмағынан және мұз шөгінділерімен жабылған сымдар мен кабельдердегі желдің әсерінен жүктемелерді есептеу.

SNiP талаптарына сәйкестік Ресей Мемлекеттік құрылыс комитетінің сертификатымен расталады.

Бағдарлама ағаш конструкциялар элементтері мен қосылыстарын СНиП II-25-80, KMK 2.03.08.98 немесе СП 64.13330 талаптарына сәйкестігін есептеу және тексеруге арналған. Бұдан бөлек, бағдарламада ағаш конструкцияларды жобалауда жиі қолданылатын анықтамалық деректерді алуға болады. Есептеу және ақпараттық режимдер екі топқа біріктірілген: Ақпарат және Есептеу.

Ақпарат тобына мына бөлімдер кіреді:

Шекті иілулер мен деформациялар - әртүрлі мақсаттағы ағаш конструкция элементтерінің шекті иілулері және қосылыстардың шекті деформациялары жөніндегі деректер;

Тығыздықтар - әртүрлі пайдалану жағдайларында түрлі ағаш тұқымдарының тығыздығы туралы деректер;

Ағаш материалдарының сортаменті - қылқанжапырақты ағаштардың кесілген материалдары туралы деректер (ГОСТ 24454-80);

Есептік кедергілер - пайдалану жағдайына, ағаш тұқымына және басқа факторларға қарай ағаш конструкция элементтерінің есептік кедергілерін анықтау;

Ағаш - ағаштың рұқсат етілген ең жоғары ылғалдылығы, сондай-ақ қажетті желім түрлері мен маркалары (желімделген ағаш үшін) туралы деректер;

Шекті иілгіштік - ағаш конструкция элементтерінің әртүрлі түрлері үшін шекті иілгіштікті анықтау.

Есептеу тобына мына режимдер кіреді:

Геометриялық сипаттамалар - тікбұрышты, дөңгелек және қоставр қималардың үш түрі үшін геометриялық сипаттамаларды анықтау;

Есептік ұзындықтар - жеке тұрған бағандар мен тіректердің есептік ұзындықтарын есептеу,

Қосылыстардың кедергісі - әртүрлі ағаш сорттарынан жасалған кертік немесе штифтті қосылыстардың көтергіш қабілетін анықтау;

Қималардың кедергісі - желімделген және желімделмеген ағаш қималарының көтергіш қабілетін талдау;

Үздіксіз прогондар және консольді-арқалық прогондар - желімделген және желімделмеген ағаштан жасалған тікбұрышты және дөңгелек қималы прогондардың беріктігін, орнықтылығын және иілуін тексеру;

Арқалықтар - кәдімгі және екі еңісті арқалықтардың беріктігін, орнықтылығын және иілуін тексеру;

Тіректер - тіректер мен бағандар конструкцияларының беріктігі, орнықтылығы және шекті иілгіштігі бойынша толық тексерулер кешені;

Ферма элементі - ферма элементтерінің иілгіштігі, беріктігі және орнықтылығы бойынша көтергіш қабілетін талдау;

Фермалар - әртүрлі конфигурациядағы фермалардың беріктігін, орнықтылығын және иілгіштігін есептеу және тексеру;

Аркалар - тікбұрышты қималы желімделген ағаш аркалардың беріктігі мен орнықтылығын тексеру;

Итарқалар - итарқа конструкцияларын тексеру режимі;

Рамалар - рама конструкцияларын тексеру режимі.

СНиП талаптарына сәйкестік Ресей Мемқұрылысының сертификатымен расталған.

Бағдарлама іргетас пен негіз элементтерінің SNiP 2.02.01-83*, SP 50-101-2004, SNiP 2.02.03-85 және SP 50-102-2003, SP 22.13330 және SP 24.13330, DBN B.2.1-10:2009, KMK 2.02.01-98 және KMK 2.02.03-98 талаптарына сәйкестігін есептеулер мен тексерулерді орындауға арналған.

Сонымен қатар, бағдарлама іргетас пен негіздерді жобалауда жиі қолданылатын анықтамалық деректерді алу мүмкіндігін береді. Бағдарламада жүзеге асырылған есептеу және ақпараттық функциялар келесі бөлімдерге топтастырылған: Іргетас, Қадалар, Қадаларды далалық сынау, Ақпарат.

Іргетас бөлімі келесі операцияларды орындайды: тікбұрышты іргетастың оған әсер ететін жүктемелерге байланысты көлбеуін анықтау; тікбұрышты бағаналы және жолақты іргетастардың, сондай-ақ қатты плиталардың деформацияларына негізделген іргетастың қаттылық коэффициенттерін анықтау; әрқайсысы сызықтық деформацияланатын және қалыңдығы тұрақты болатын шектеулі қабаттардан тұратын іргетастың қаттылық коэффициенттерін анықтау; іргетас табанының астындағы шекті қысымды есептеу (топыраққа есептелген кедергі).

Қадалар бөлімі екі ақпараттық режимді қамтиды - Қадалардың жұмыс жағдайының коэффициенттері және Қадалардың номенклатурасы, сондай-ақ келесі есептеу режимдері: тік жүктеме астында жұмыс істейтін қаданың көтеру қабілетін анықтау; іргетастың тұрақтылық коэффициентін, қаданың көлденең қимасындағы ең аз және ең көп иілу моментін және ығысу күшін, сондай-ақ басқа да бірқатар қада сипаттамаларын анықтау; тік жүктеме астында жұмыс істейтін қаданың шөгуін анықтау.

«Қаңдаларды далалық сынау» бөліміне динамикалық сынақтардың нәтижелері бойынша қадалардың көтергіштік қабілетін анықтауға арналған есептеулер кіреді; стандартты қадамен топырақ сынақтарының нәтижелері бойынша қысу жүктемесі астында жұмыс істейтін жетектелген (толық масштабты) үйкеліс қадасының көтергіштік қабілетін анықтау; зонд қадасымен топырақ сынақтарының нәтижелері бойынша қысу жүктемесі астында жұмыс істейтін жетектелген (толық масштабты) үйкеліс қадасының көтергіштік қабілетін анықтау; статикалық зондтау арқылы топырақ сынақтарының нәтижелері бойынша қысу жүктемесі астында жұмыс істейтін жетектелген (толық масштабты) үйкеліс қадасының көтергіштік қабілетін анықтау.

Анықтамалық режимдер әртүрлі құрылымдар үшін шөгу, көлбеу және орташа немесе максималды шөгудегі салыстырмалы айырмашылықтың максималды мәндерін көрсетеді; олар сондай-ақ мыналар туралы ақпарат береді: нормативтік құжаттарда көрсетілгендей әртүрлі топырақ түрлерінің есептелген кедергілері; SNiP, KMK, SP және DBN-де көрсетілгендей топырақ сипаттамалары; және жұмыс жағдайының факторлары.

SNiP талаптарына сәйкестік Ресей Мемлекеттік құрылыс комитетінің сертификатымен расталады.

Бағдарлама тас және арматураланған тас конструкциялардың элементтерінің көтергіш қабілетін СНиП II-22-81, EN 1996-1-1, ДБН B.2.6-162:2010, KMK 2.03.07-98, СП 15.13330 және осы нормаларды дамытатын не толықтыратын құжаттарға сәйкес тексеруге арналған.

Тексерілетін элементтерге жоспарда әртүрлі қимасы бар орталық және эксцентрлі жүктелген бағандар, қатардағы, сына тәрізді және аркалы маңдайшалар, темірбетон арқалықты маңдайшалар, ойықтары бар немесе жоқ ғимараттың сыртқы және ішкі қабырғалары, жертөле қабырғалары жатады.

Элементтердің жалпы беріктігі мен орнықтылығынан бөлек, арқалықтар, прогондар және басқа элементтер қабырға мен бағандарға тірелетін жерлердегі жергілікті беріктік те тексеріледі.

Тексеру бүлінбеген элементтерге де, қалауында жарықтары бар немесе температура әсерінен (мысалы, өрттен) зақымдалған элементтерге де жүргізіледі. Зақымдалған конструкцияларды тексеруде «Рекомендации по усилению каменных конструкций зданий сооружений. ЦНИИСК им. В.А.Кучеренко Госстроя СССР» құжаты пайдаланылды.

Сондай-ақ болат құрсаулармен күшейтілген орталық және эксцентрлі жүктелген элементтердің, қосымша ойықтармен әлсіретілген қабырғалардың көтергіш қабілеті тексеріледі.

Бағдарламаның жұмыс режимдерін шартты түрде бес топқа бөлуге болады. Оның төртеуінде сараптама жасалады (Каменные конструкции, Армокаменные конструкции, Реконструируемые конструкции, Узлы опирания), ал бесіншісі — анықтамалық (Справочная информация).

СНиП нормаларына сәйкестігі Ресей Госстрой сертификатымен расталған.

Тас конструкциялар

Бұл топ режимдері тас конструкциялардың жекелеген элементтерін тексеруге арналған. Бағдарламаның осы нұсқасында орталық сығылған бағандар, эксцентрлі сығылған бағандар, сыртқы қабырғалар, жертөле қабырғалары мен маңдайшалар қамтылған, сондай-ақ жергілікті беріктік тексеріледі.

Арматураланған тас конструкциялар

Бұл топ режимдері арматураланған тас конструкциялардың жекелеген элементтерін тексереді. Оларға орталық және эксцентрлі сығылған арматураланған бағандар, ғимараттың арматураланған сыртқы қабырғасы, арматураланған жертөле қабырғасы кіреді, сондай-ақ жергілікті беріктік тексеріледі.

Реконструкцияланатын конструкциялар

Бұл режимдер тас конструкциялардың, соның ішінде зақымдалған және болат құрсаулармен күшейтілген элементтерін тексеруге арналған. Осы нұсқада құрсаумен күшейтілген орталық және эксцентрлі сығылған бағандар, қабырғаны құрсаумен күшейту және қабырғадағы ойық қарастырылады.

Тірелу тораптары

Бұл топ режимдері арқалықтар, плиталар мен фермалардың тас (кей режимдерде арматураланған тас) қабырғаларға және бағандарға тірелу жерлерін егжей-тегжейлі тексереді. Бұған қоса іргетас арқалықтары қозғалмайтын тіректерге тірелетін аймақтағы аспалы қабырғалардың беріктігі тексеріледі.

Негізінде бұл режимдер конструктивтік шешімнің ерекшеліктері мен конструкциялардың статикалық сұлбасын ескеріп, тірелу тораптарының жергілікті беріктігін тексереді.

Мұндай элементтерге аспалы қабырғалар, арқалықтар мен плиталардың қабырғаға тірелуі, арқалықтардың және/немесе фермалардың пилястрлар мен бағандарға тірелуі жатады.

Анықтамалық ақпаратта кірпіштен, табиғи және жасанды тастардан ауыр ерітіндімен жасалған қалаудың көлемдік салмақтары және тас қалаудың зақымдануын жіктеу туралы деректер бар.

Бағдарлама болат конструкциялардың элементтері мен қосылыстарын СНиП II-23-81* «Стальные конструкции. Нормы проектирования», ШНК 2.03.05-13 «Стальные конструкции.

Нормы проектирования», СП 53-102-2004 «Общие правила проектирования стальных конструкций», СП 16.13330 (СНиП II-23-81* «Стальные конструкции» өзектендірілген редакциясы), ДБН В.2.6-163:2010, ДБН В.2.6-198:2014 «Стальные конструкции», ШНК 2.03.05-13, STR 2.05.08:2005 және EN 1993 талаптарына сәйкестігін тексеруге арналған.

Бағдарламаны жасауда СНиП II-23-81* байланысты мемлекеттік стандарттар, «Пособие по проектированию стальных конструкций (к СНиП II-23-81*) / ЦНИИСК им. Кучеренко» және СНиП 53-1-96 «Стальные конструкции. Нормы проектирования» әдістемелік ережелері де қолданылған.

СНиП нормаларына сәйкестігі Ресей Госстрой сертификатымен расталған.

Мүмкіндіктері

Бағдарламада келесі жұмыс режимдері бар:

Болат — СНиП, ШНК, СП және ДБН бойынша болат маркаларын таңдау ұсынымдарын қолдану. Сонымен бірге ГОСТ 27771-88 болат кластарының ГОСТ немесе ТУ болат маркаларына сәйкестігі және механикалық сипаттамалары туралы анықтамалық деректер беріледі.

Металл прокат сортаменті — барлық профиль сипаттамалары бар металл прокат сортаменттерін қарау.

Болттар — болт сортаменті мен олардың кластарын қарау.

Шекті икемділік — нормативтік құжаттардың шекті икемділік белгілеу жөніндегі ұсынымдарын қарау.

Жұмыс шарттары коэффициенттері — элементтердің жұмыс шарттарына арналған коэффициенттер мәндерін қарау және таңдау.

Дәнекерлеу материалдары — СНиП, ШНК, СП, STR және ДБН нормаларының дәнекер қосылыстар материалдарын және есептік кедергілерін таңдау талаптары.

Шекті иілулер — «Нагрузки и воздействия» нормативтік құжаттарындағы конструкция элементтерінің иілу шектеулері берілген кестелер.

Табақ болат сортаменті — табақ болат сортаменттері туралы ақпарат.

Жоғары беріктікті болттар — жоғары беріктікті болттардың, сомындардың және шайбалардың өлшемдері мен сипаттамалары.

Ораушы эпюралар — иілетін элементтерге әсер ететін көптеген жүктеменің ең қолайсыз комбинацияларын анықтау, иілу моменттері мен көлденең күштердің ораушы эпюраларын құру.

Әсер ету сызықтары — көлденең қимасы тұрақты көп аралықты үздіксіз арқалықтарда әсер ету сызықтарын салу.

Геометриялық сипаттамалар — көлденең қиманың барлық геометриялық сипаттамаларын, соның ішінде секторлық инерция моменттерін есептеу.

Есептік ұзындықтар — СНиП, ШНК, СП, ДБН және Еврокод-3 ұсынымдары негізінде есептік ұзындық коэффициенттерін анықтау.

Қималардың кедергісі — еркін күштер әсер еткенде бағдарламада қарастырылған қима түрлерінің шектеулерді пайдалану коэффициенттерін анықтау және күштердің рұқсат етілген жұп комбинацияларының өзара әсер қисықтарын құру.

Болтты қосылыстар — болтты қосылыстардың әртүрлі конструктивтік шешімдері үшін шектеулерді пайдалану коэффициенттерін анықтау және күш жұптарының өзара әсер қисықтарын салу.

Фрикциялық қосылыстар — алдыңғы режимге ұқсас, бірақ басқарылатын тартылуы бар жоғары беріктікті болттарды қолданатын басқа конструктивтік шешімдерге арналған.

Дәнекерлі қосылыстар — әртүрлі дәнекерлі қосылыстар үшін шектеулерді пайдалану коэффициенттерін анықтау және күш жұптарының өзара әсер қисықтарын құру.

Жергілікті орнықтылық — иілетін және сығылатын элементтердің қабырғалары мен белдеу табақтарының жергілікті орнықтылығын тексеру. Кран асты арқалықтары және бойлық қатайтқыш қабырғалармен күшейтілген арқалықтар қарастырылмайды.

Фермалар — тәжірибеде жиі қолданылатын ферма сұлбаларының элементтерін беріктік, орнықтылық және шекті икемділік бойынша нормативтік тексеру. Берілген тік сыртқы жүктемелерден есептік күштер мен олардың комбинациялары анықталады. Қималарды таңдау қарастырылған.

Ферма элементтері — ферма құрамындағы жеке стерженьдік элементтің беріктігі мен орнықтылығын тексеру. Қималарды таңдауға болады.

Арқалықтар — алдыңғы режимге ұқсас, бірақ әртүрлі тірелу шарттарындағы дәнекерленген және прокат арқалықтарды талдау мен жобалауға арналған.

Тіректер — алдыңғы режимге ұқсас, бірақ әртүрлі көлденең қималы бағандар мен тіректерді талдап, жобалауға арналған.

Тірек плиталар — баған табанын құрайтын, жиектерін қабырғалармен бекітудің әртүрлі нұсқалары бар плиталарды тексеру.

Үздіксіз арқалықтар — «Арқалықтар» режиміне ұқсас, бірақ шеттерінде консольдері болуы мүмкін көп аралықты (бес аралыққа дейін) конструкцияларға арналған.

Табақ конструкциялар — үш түрдегі табақ конструкциялар үшін беріктік пен орнықтылық шектеулерінің пайдаланылу коэффициенттері: дөңгелек цилиндрлік, конустық қабықтар және цилиндрлік панельдер.

Бағдарлама болат конструкциялардың элементтері мен қосылыстарын СНиП II-23-81* "Стальные конструкции. Нормы проектирования", ШНК 2.03.05-13 "Стальные конструкции.

Нормы проектирования", СП 53-102-2004 «Общие правила проектирования стальных конструкций», СП 16.13330 (СНиП II-23-81* «Стальные конструкции» өзектендірілген редакциясы), ДБН В.2.6-163:2010, ДБН В.2.6-198:2014 "Стальные конструкции", ШНК 2.03.05-13, STR 2.05.08:2005 және EN 1993 талаптарына сәйкестігін тексереді.

Бағдарламаны әзірлеуде сонымен бірге СНиП II-23-81* байланысты мемлекеттік стандарттар, "Пособие по проектированию стальных конструкций (к СНиП II-23-81*) / ЦНИИСК им. Кучеренко" және СНиП 53-1-96 "Стальные конструкции. Нормы проектирования" әдістемелік ережелері пайдаланылды. СНиП талаптарына сәйкестігі Ресей Госстрой сертификатымен расталған.

Мүмкіндіктері. Бағдарламада келесі жұмыс режимдері қарастырылған: Болат — СНиП, ШНК, СП, ДБН бойынша болат маркаларын таңдау ұсынымдары, ГОСТ 27771-88 кластарын ГОСТ немесе ТУ маркаларымен сәйкестендіру және механикалық қасиеттер анықтамалығы. Металл сортаменті — металл прокат профильдерінің барлық сипаттамалары бар сортаменттерді қарау.

Болттар — болттар сортаментін және кластарын қарау. Шекті икемділік — нормативтік құжаттардың шекті икемділікке қатысты ұсынымдарын қарау. Жұмыс шарттары коэффициенттері — элементтер үшін коэффициенттерді таңдау. Дәнекерлеу материалдары — СНиП, ШНК, СП, STR және ДБН бойынша дәнекер қосылыстардың материалдары мен есептік кедергісін таңдау.

Шекті иілулер — "Нагрузки и воздействия" құжаттарындағы элементтердің иілу шектерінің кестелері. Табақ болат сортаменті — табақ болаттың сортаменттері. Жоғары беріктікті болттар — болттардың, сомындардың және шайбалардың өлшемдері мен сипаттамалары.

Ораушы эпюралар — иілетін элементтерге түсетін жүктемелердің ең қолайсыз комбинацияларын анықтау және иілу моменттері мен көлденең күштердің ораушы эпюраларын жасау. Әсер ету сызықтары — қимасы тұрақты көп аралықты үздіксіз арқалықтардың әсер ету сызықтары.

Геометриялық сипаттамалар — қиманың барлық геометриялық параметрлерін, соның ішінде секторлық инерция моменттерін есептеу. Есептік ұзындықтар — СНиП, ШНК, СП, ДБН және Еврокод-3 ұсынымдары бойынша есептік ұзындық коэффициенттері. Қималардың кедергісі — еркін күштердің әсерінен рұқсат етілген қималар түрлері үшін шектеулерді пайдалану коэффициенттері және мүмкін болатын күш жұптарының өзара әсер қисықтары.

Болтты қосылыстар — қосылыстардың әртүрлі конструктивтік шешімдері үшін шектеулерді пайдалану коэффициенттері мен күш жұптарының өзара әсер қисықтары. Үйкелісті қосылыстар — басқарылатын тартылуы бар жоғары беріктікті болттар негізіндегі басқа конструктивтік шешімдерге арналған ұқсас режим.

Дәнекерлі қосылыстар — әртүрлі дәнекерлі қосылыстар үшін коэффициенттер мен өзара әсер қисықтарын анықтау. Жергілікті орнықтылық — иілетін және сығылатын элементтердің қабырғалары мен белдеу табақтарының жергілікті орнықтылығын тексеру, кран асты арқалықтарын және бойлық қабырғалармен күшейтілген арқалықтарды қоспағанда.

Фермалар — тәжірибеде жиі кездесетін ферма жүйелерінің элементтерін беріктік, орнықтылық және шекті икемділік бойынша тексеру; тік сыртқы жүктемелерден күштер мен комбинацияларды есептеу және қима таңдау. Ферма элементтері — жеке стерженьді беріктік пен орнықтылыққа тексеру және қима таңдау.

Арқалықтар — әртүрлі тірелу шарттарындағы дәнекерленген және прокат арқалықтарды талдау және жобалау. Тіректер — түрлі қималы бағандар мен тіректерді талдау және жобалау. Тірек плиталар — баған табанының әртүрлі қабырғалармен қоршалған плиталарын талдау. Үздіксіз арқалықтар — шеттерінде консольдері болуы мүмкін бес аралыққа дейінгі конструкцияларды талдау.

Табақ конструкциялар — дөңгелек цилиндрлік және конустық қабықтар, сондай-ақ цилиндрлік панельдерден тұратын үш түрдегі табақ конструкциялардың беріктігі мен орнықтылық шектеулерін пайдалану коэффициенттерін анықтау.

КРОСС бағдарламасы көпқабатты топырақ массивінің жұмысын модельдеу негізінде серпімді Винклер іргетасындағы іргетас конструкцияларын есептеуге қажетті төсем коэффициенттерін анықтайды. Топырақ массивінің геологиялық құрылымы еркін түрде болуы мүмкін және инженерлік-геологиялық ізденіс деректері бойынша қалпына келтіріледі.

Есептеудің негізінде НИИОСП-та (В.Г. Федоровский) ұсынылған топырақтың құрылымдық беріктігін ескеретін қабаттап қосу әдісі арқылы шөгуді есептеу тәсілі жатыр.

Жобаланатын ғимарат және оған әсер ететін басқа нысандар (қолданыстағы ғимараттар, котловандар) орналасқан құрылыс алаңы қарастырылады. Бұл нысандардан топыраққа берілетін жүктемелер жобаланатын іргетастың шөгуіне әкелуі мүмкін. Бұған қоса бұрғыланған ұңғымалардағы топырақ сипаттамалары туралы деректер түрінде ұсынылған геологиялық ізденістердің нәтижелері белгілі деп есептеледі.

Интерактивті графикалық құралдар құрылыс алаңында ғимараттардың еркін конфигурацияларын қалыптастыруға мүмкіндік береді.

Бұрғыланған ұңғымалардың орналасуы мен топырақ сипаттамалары туралы ақпарат топырақ массивінің қимасын экранда құруға мүмкіндік береді.

Бағдарлама нәтижесі — жобаланатын ғимарат негізінің кез келген нүктесіндегі төсем коэффициенттерінің мәндері.

СНиП талаптарына сәйкестігі Ресейдің Госстрой сертификатымен расталған.

Магнум бағдарламасы суықтай иілген профильдерден жасалған болат конструкциялардың көтергіш элементтерін СП 260.1325800 және EN 1993 талаптарына сай есептеу мен тексеруге арналған.

Магнум пайдаланушы қиманың түрі мен өлшемдерін белгілеген стерженьдік конструкциялардың көтергіш элементтерін тексереді. Егер қима суықтай иілген профильдер сортаментінен таңдалса, бағдарлама сортамент бойынша профильді іріктей де алады.

Мүмкіндіктері

Есептеу режимдері суықтай иілген профильдерден жасалған элементтердің беріктік, орнықтылық және деформациялану бойынша барлық нормативтік тексерулерін орындайды:

• Қималардың кедергісі — суықтай иілген тұтас, құрама және торлы қималарға әртүрлі күш комбинациялары (соның ішінде бимоменттер мен шектелген бұралу моменттері) әсер еткендегі есеп;
• Фермалар — ЛСТК жобалауында жиі қолданылатын шарнирлі-стерженьдік жабын жүйелері, U-, C- және Σ-тәрізді суықтай иілген профильдердің, науа тәрізді профильдердің және қосарланған суықтай иілген бұрыштықтардан жасалған құрама қималардың көмегімен;
• Арқалықтар — әртүрлі тірелу шарттарындағы U-, C- және Σ-тәрізді профильдерден жасалған құрама және торлы қималы бір аралықты арқалықтар;
• Үздіксіз арқалықтар — U-, C- және Σ-тәрізді суықтай иілген профильдердің құрама және торлы қималары бар көп аралықты конструкциялар;
• Үздіксіз прогондар — C- және Z-тәрізді суықтай иілген профильдерден жасалған, жабын прогондары, соның ішінде көлденең жел фермаларының элементтері ретінде жұмыс істейтін көп аралықты арқалықтар;
• Тіректер — U-, C- және Σ-тәрізді суықтай иілген профильдерден жасалған құрама және торлы қималы бағандар.

Анықтамалық және қосымша режимдер:

• Болат — суықтай иілген профильдер элементтеріндегі болаттардың нормативтік және есептік кедергісінің мәндерін қарау;
• Металл сортаменті — суықтай иілген профильдердің сортаменттерін қарау;
• Жұмыс шарттарының коэффициенттері — конструкциялар мен көтергіш элементтердің жұмыс шарттары коэффициенттерін қарау және таңдау;
• Шекті иілулер — иілу бойынша нормативтік шектеулерді қарау;
• Ораушы эпюралар — иілетін элементтерге әсер ететін көптеген жүктеменің ең қолайсыз комбинацияларын анықтап, М және Q ораушы эпюраларын құру;
• Әсер ету сызықтары — көп аралықты үздіксіз арқалықтардың әсер ету сызықтарын құру;
• Геометриялық сипаттамалар — суықтай иілген профильдердің көлденең қималарының геометриялық сипаттамаларын есептеу;
• Есептік ұзындықтар — стерженьдік элементтердің бекітілу шарттарына қарай есептік ұзындықтарын анықтау.

Монолит бағдарламасы плиталар мен арқалықтар жүйесінен тұратын, бағаналарға және/немесе қабырғаларға сүйенетін монолитті темірбетон қырлы жабындарды жобалауға арналған. Жүйе қолданыстағы нормаларға сай әзірленген (СНиП 2.03.01-84*. ГОСТ 21.501-93, ДСТУ Б А.2.4-7-95, ГОСТ 21.101-97, ДСТУ Б А.2.4-4-99, ГОСТ 7473-94, ДСТУ Б В.2.7-96-2000, ГОСТ 14098-91, СНиП 52-01-2003, СП 52-101-03, СП 63.13330).

СНиП талаптарына сәйкестігін Ресейдің Госстрой сертификаты растайды.

Жабын сұлбасы

Жабынның жалпы сұлбасы ретімен нөмірленген түйіндерден тұратын ортогонал торда құрастырылады. Түйіндер жабынның арқалықтары, қабырғалары мен бағаналары қиылысатын орындарға орналастырылады. Қалыңдығы тұрақты жабын плиталары арқалықтардың жоғарғы қыры деңгейінде қабылданады.

Тікбұрышты қималы (жоғарғы сөресі бар таврлы) арқалықтар жабын плиталарынан біркелкі таралған жүктемені алатын қосалқы және перпендикуляр бағыттағы қосалқы арқалықтардың жүктемесін көтеретін негізгі арқалықтарға бөлінеді.

Тірек ретінде ғимараттың көтергіш қабырғалары және/немесе монолитті қаңқаның бағаналары қызмет етеді. Қабырғаға тірелу шарттары оның материалына байланысты: кірпіш қабырғалар арқалықтар мен плиталарды еркін, моментсіз тіреуге мүмкіндік береді, ал жабынмен тұтас қосылған бетон қабырғалар тірекпен қатаң, момент беретін қосылысты қамтамасыз етеді.

Барлық көтергіш элементтер (қабырғалар, бағаналар, арқалықтар) бөлу торының түйіндерін жалғайтын осьтерге қатысты эксцентрик орналасуы мүмкін.

Торлар мен қаңқалар

Бағдарламаның бұл нұсқасы конструкцияларды жеке шыбықтармен (қайырмаларсыз), дәнекерленген қаңқалармен және шыбық қосылыстары нүктелік дәнекерлеумен жасалатын торлармен арматуралауды қолдайды.

Нәтижелер

Бағдарлама жұмысының нәтижесі — жабынға арналған жұмыс сызбаларының қажетті жиынтығы: тән қималары бар қалып жоспары, плитаның жоғарғы және төменгі арматура жоспарлары (арматура торларының орналасуы), арқалықтардың арматура сызбалары, плиталар мен арқалықтарды арматуралауда қолданылатын дәнекерленген қаңқалар мен торлардың сызбалары, бөлшектер тізімдемесі, арқалықтар мен плиталар бойынша және жиынтық болат шығыны тізімдемелері, жеке және жиынтық спецификациялар, қажетті ескертпелер. Қосалқы жүйе арматура бұйымдарын толық біріздендіруді қолдайды.

Шығыс құжаттары

Барлық шығыс құжаттар көптеген басып шығару құрылғылары қолданатын стандартты A4, A3 форматтарында дайындалады. Оларды басқа форматтардағы құрылғыларға, соның ішінде плоттерге де шығаруға болады.

Шығыс құжаттарын әрі қарай өңдеу үшін нәтижелерді AutoCAD жүйесінің DXF файлдарына импорттау мүмкіндігі қарастырылған.

Бағдарлама еңістер мен беткейлердің орнықтылық қоры коэффициентін анықтауға арналған. Орнықтылықтың жоғалу механизмі ретінде сырғымалы топырақ массивінің еңістің қозғалмайтын бөлігіне қатысты жылжуы қарастырылады. Сырғу беті бойындағы ығысуға қарсылық статикалық жағдайларда есептеледі. Беттің бүкіл ұзындығында топырақтың бұзылу критерийі Кулон заңы түрінде қабылданады.

Есептен алынған нақты ығысу кернеуі шекті ығысу кедергісімен салыстырылады; салыстыру нәтижесі орнықтылық қорының K коэффициентімен өрнектеледі. Беткейдің (еңістің) орнықтылық қоры коэффициенті — есептеу әдісінде белгіленген шектеулерді қанағаттандыратын барлық ықтимал сырғу беттерінің ішіндегі ең төменгі коэффициент.

Бастапқы деректерге мыналар кіреді:

• беткейдің көшкін қаупі бар бөлігінің өлшемдері;
• жарықшақ тереңдігі (жарықшақ бар деген белгі белсенді болса);
• топырақ сипаттамалары;
• ұңғымалардың орны мен сипаттамалары;
• беткейдің көрсетілген бөліктеріне түсетін жүктемелер.

Есеп нәтижелері бойынша RTF форматында есеп қалыптастыруға болады.

СНиП талаптарына сәйкестігін Ресейдің Госстрой сертификаты растайды.

Консул бағдарламасы қималарды қалыптастыруға және тұтас стерженьдер теориясы негізінде олардың геометриялық сипаттамаларын есептеуге арналған.

Интерактивті графикалық құралдар тесіктері бар еркін пішінді күрделі қималарды құруға мүмкіндік береді. Оларға бұрыштарды тегістеу, қима контурын және төбе координаттарын түзету, таңдалған төбелер тобын жылжыту және басқа функциялар кіреді. Бағдарлама DXF және DWG файлдарынан қималарды импорттауды, сондай-ақ пайдаланушы анықтаған параметрлік қималармен жұмыс істеуді қолдайды.

Есептеу нәтижесінде көлденең қиманың ауданы, инерция моменттері, инерция радиустары, кедергі моменттері, бұралу және секторлық сипаттамалар, иілу орталығының координаттары анықталады.

Қимадағы ішкі күштер берілген жағдайда бағдарлама қалыпты кернеулер өрістерін алуға мүмкіндік береді.

Есептелген геометриялық сипаттамаларды SCAD кешенінде элементтердің қатаңдық параметрлерін беру үшін қолдануға болады.

Қималар конструкторы болат прокат профильдер мен табақтардан еркін құрама қималарды жасауға және конструкцияларды есептеуге қажет геометриялық сипаттамаларын анықтауға арналған.

Құрастырылған қима үшін мына мәндер анықталады:

• көлденең қиманың ауданы А;
• қиманың Y және Z оң тікбұрышты координат жүйесінің осьтеріне параллель орталық осьтеріне қатысты Iy және Iz инерция моменттері;
• сол осьтерге қатысты iy және iz инерция радиустары;
• еркін бұралу кезіндегі It инерция моменті;
• ауырлық орталығының координаттары;
• негізгі орталық инерция осьтерінің көлбеу бұрышы (U және Y осьтері арасындағы a бұрышы);
• ең үлкен Iu және ең кіші Iv инерция моменттері;
• ең үлкен iu және ең кіші iv инерция радиустары;
• U осіне қатысты ең үлкен Wu+ және ең кіші Wu- кедергі моменттері;
• V осіне қатысты ең үлкен Wv+ және ең кіші Wv- кедергі моменттері;
• V осінің оң (au+) және теріс (au-) бағыттарында есептелетін U осінен өзектік қашықтық;
• U осінің оң (av+) және теріс (av-) бағыттарында есептелетін V осінен өзектік қашықтық.

Есептеулер материалдар кедергісінің әдеттегі ережелері бойынша жүргізіледі, ал еркін бұралудың инерция моменті қиманы құрайтын профильдердің еркін бұралу инерция моменттерінің қосындысы ретінде жуықтап анықталады.

Құрастыру

Қималар конструкторында келесі құрастыру тәсілдері бар:

• элементті бір тірек түйіні арқылы қиманың басқа элементінің тірек түйініне қосу;
• элементтің тірек түйінін Y және Z координаттарымен берілген қима нүктесіне қосу;
• орнатылатын элементтің екі тірек нүктесін қосатын сызық пен қиманың белсенді элементінің сызығын беттестіру арқылы қосу.

Алғашқы екі тәсілде элемент қимаға берілген бағдарымен енгізіледі. Сызықтар бойынша біріктіргенде қимадағы элементтің бағдарын қосылатын сызықтардың бағыты анықтайды.

Құрастырылатын қиманың жалпы өлшемдері тұрақты бақыланады.

Есеп

Қиманың геометриялық сипаттамаларын есептеу нәтижесінде есеп құжаты жасалады. Ол RTF (Rich Text Format) форматындағы файл. Қалыптастыру аяқталған соң RTF форматымен байланысқан бағдарлама (мысалы, MS Word немесе WordPad) автоматты ашылады.

Нәтижелерді экспорттау

Геометриялық сипаттамаларды есептеу нәтижелерін Structure CAD есептеу кешеніне (7.27 және одан жоғары нұсқа), сондай-ақ болат конструкциялар элементтерін есептеу және тексеруге арналған КРИСТАЛЛ жүйесіне (2.1 және одан жоғары нұсқа) экспорттауға болады.

Қима компоненттері туралы ақпарат

Қиманы жасауға қолданылатын прокат профильдердің өлшемдері туралы ақпаратты алуға болады.

Sezam бағдарламасы пайдаланушы көрсеткен көлденең қимаға оның геометриялық сипаттамаларына негізделген ең жақын қораптың, I-сәуленің, Т-сәуленің немесе арна түрінің көлденең қимасын табуға арналған. Бастапқы қиманы Consul, Tonus және Section Builder арқылы жасалған файл, геометриялық сипаттамалар жиынтығы немесе бағдарламаның прототиптер жиынтығынан (мысалы, екі арна, екі I-сәуле және т.б.) алынған құрама көлденең қима ретінде көрсетуге болады.

Көрсетілген көлденең қима үшін келесі сипаттамалар жуықталады: аудан, негізгі инерция моменттері және кедергі моменттері. Пайдаланушы көрсеткен салмақ коэффициенттері де ескеріледі.

Tonus бағдарламасы жұқа қабырғалы шыбықтар теориясына негізделген қималарды жасауға және олардың геометриялық сипаттамаларын есептеуге арналған.

Графикалық интерактивті құралдар кез келген (ашық-жабық) жұқа қабырғалы қималарды қалыптастыруға мүмкіндік береді.

Бағдарлама DXF және DWG файлдарынан бөлімдерді импорттауды, сондай-ақ пайдаланушы көрсеткен параметрлік бөлімдермен жұмыс істеуді қамтамасыз етеді.

Есептеу нәтижесінде келесі сипаттамаларды алуға болады: көлденең қима ауданы, инерция моменттерінің мәндері, инерция радиустары, кедергі моменттері, бұралу және секторлық сипаттамалары, иілу центрінің координатасы.

Бағдарлама қимадағы ішкі күштер көрсетілген болса, қалыпты кернеу өрістерін алуға мүмкіндік береді.

Есептелген геометриялық сипаттамаларды элементтердің қаттылық сипаттамаларын көрсеткен кезде SCAD кешенінде пайдалануға болады.