Қазақстанда жерасты суының қоры алғаш рет цифрландырылды

Алматыда еліміздің тарихындағы алғашқы Қазақстанның гидрогеологиялық карталары атласы — жерасты сулары туралы негізгі деректерді біріктіретін цифрлық геоақпараттық жүйе таныстырылды. Ғылым және жоғары білім министрлігі атап өткендей, платформа су ресурстарын тиімді басқаруға және әсіресе құрғақ климат жағдайында тұщы су тапшылығына қарсы шаралар туралы шешім қабылдауға көмектеседі.

«Елдің көптеген өңіріне тұрақты сумен жабдықтау аса қажет. Жаңа атлас жерасты су қорларын, оның ішінде геотермалдық және минералды суларды дәлірек бағалап, пайдалануға мүмкіндік береді. Сонымен қатар жүйе экологиялық мониторинг құралына айналады — цифрлық карталар жерасты суларының сапасын нақты уақыт режимінде бақылап, геологиялық ортаның ластануын дер кезінде болдырмауға мүмкіндік береді», — деп түсіндірді министрлікте.

Жиналған деректер су саясатына, ғылыми зерттеулерге және мамандар даярлауға негіз болады. Бірақ ең маңыздысы — Атлас инженерлік тәжірибеде тікелей қолданылатын құралға айналуда.

Нақты учаскедегі жобалау туралы сөз болғанда, сулы горизонттар мен сүзу ағындары туралы деректер жай анықтамалық ақпарат емес. Оларға іргетас түрінен бастап конструкцияның ұзақ мерзімділігіне дейін бәрі байланысты. Енді бұл ақпарат қолжетімді. Цифрлық түрде. Өзекті. Елдің бүкіл аумағы бойынша.

Бұрын гидрогеология «қосалқы ақпарат» ретінде қабылданса, бүгінде ол инженерлік модельдің бір бөлігіне айналуда. GEO5 бағдарламасында жұмыс істейтін мамандар мұның тәсілді қалай өзгертетінін біледі: сүзу, беткей орнықтылығы және деформацияларды есептеу модульдері суды жай ескеріп қана қоймай, оны есепке ала отырып жобалауға мүмкіндік береді.

Атластың жасалуы тек ғылым үшін ғана емес, ғимараттарымыз бен инфрақұрылымымыздың қауіпсіздігіне, сенімділігіне және орнықтылығына жауапты практик мамандар үшін де жаңа кезең ашады. Мемлекеттік жобаның нақты жерлерде — нақты есептеулерде, нақты құрылыс алаңдарында — бірден пайда әкелуі сирек кездеседі.